Twój schowekTwój koszyk
szukaj

Luty–Marzec 2010

Wszyscy chcą być ofiarami?

2–3 (616)

Wszyscy chcą być ofiarami?

Dawniej świat dzielił się na pokonanych i zwycięzców, dziś coraz bardziej na sprawców i ofiary. Coraz częściej pomniki stawia się właśnie pokrzywdzonym, a nie bohaterom. Taka tendencja sama w sobie nie byłaby może zła, niebezpiecznym zjawiskiem jest jednak fakt pojawiania się coraz większej liczby osób, grup społecznych i narodów, które pragną być ofiarami niejako na przekór faktom. Status ofiary niekiedy bowiem się opłaca. Meandry konkurencji o palmę pierwszeństwa w cierpieniu opisują na naszych łamach historycy, psycholog społeczny, filolog i teolog; Polacy, Niemcy i Koreańczyk. Rzecz jasna, nie kieruje nami zamiar relatywizowania pojęć ofiar i sprawców. Przeciwnie – bez powrotu do faktów i uleczenia się z „rywalizacji cierpień” pamięć przeszłości nie będzie dojrzała.

     
Zbigniew Nosowski
1Od redakcji
4Podziękowania dla Przyjaciół
     

Wszyscy chcą być ofiarami?

   
Jan M. Piskorski
5Od kultu herosów do adoracji ofiar. Przemiany w kulturze pamięci
Jie-Hyun Lim
22Narody-ofiary i ich megalomanie
Michał Bilewicz
Katarzyna Jabłońska
35Dobrze być ofiarą? –rozmowa
Joanna Petry Mroczkowska
44Polityka ofiar? Status pokrzywdzonych w dyskusji amerykańskiej
Jürgen Hensel
Bogusław Kopka
Paweł Kosiński
Marcin Urynowicz
Witold Wasilewski
Tomasz Wiścicki
52Z ojców na synów? dyskusja
Norbert Reck
Marta Titaniec
68Niemiecki problem z winą – rozmowa
Paweł Machcewicz
Grzegorz Pac
80Muzeum ofiar i bohaterów – rozmowa
     
92W Galerii WIĘZI
Timm Stütz
     
Janusz Szuber
93•Inaczej zapisać się nie da, • Podwójna herbata z mlekiem
Ireneusz Cieślik
95Krótka historia pewnego pierścionka – reportaż
Michał Płaczek
103• Fola • Il canzone di San Remo
     

Polemiki

   
Mirosław Skórka
105Trudna wspólna sprawa
Jacek Borkowicz
109Pomieszanie języków
     
Monika Waluś
112Złoty środek
Być dobrym miejscem
     

Religia

   
Józef Majewski
114Kronika religijna
     

Kultura

   
Paweł Rodak
123Wydarzenie w 13 tomach
Wojciech Skrodzki
129Radość patrzenia
Katarzyna Jabłońska
ks. Andrzej Luter
132Ksiądz z kobietą w kinie
Nienawiść i niewinność
     

Książki

   
Adam Bartosiewicz
140Marx kontra ekonomia globalna
Kalina Wojciechowska
144Hiob z Oregonu
Stanisław Obirek
150Chrześcijaństwo z Południa
     
Jerzy Sosnowski
153Eks post
Baśń o Jasiu heroldzie
     

Listy do redakcji

   
Marcin Przeciszewski
158Zabrakło Tadeusza Przeciszewskiego
158Redakcja przeprasza
     


Numer w wersji e-book:
(format: pdf)
11,00 zł
dodaj do koszyka
dodaj do schowka

Pobierz
okładkę

Wybrane artykuły z numeru

Adam Bartosiewicz

Marx kontra ekonomia globalna

Książka monachijskiego biskupa Reinharda Marxa, Kapitał. Mowa w obronie człowieka, wywołała szok w Niemczech, ponieważ okazała się samospełniającą przepowiednią. Autor dokonał analizy m.in. bankructwa Enronu, upadku części koncernu Siemens, a także logiki działania banków inwestycyjnych i funduszy hedgingowych.
czytaj więcej

Ireneusz Cieślik

Krótka historia pewnego pierścionka – reportaż

Rzecz miała miejsce w połowie listopada 1942 roku w Skale. Wspomina Dawid Nassan: „Mur był śliski i gruby, ale chwyciłem się wystającego kamienia i przeskoczyłem na drugą stronę. Stamtąd do lasu było przeszło kilometr i w tamtą stronę pobiegłem. Pełzałem na czworakach, a za mną szły strzały. Gdy byłem już w pewnej odległości od cmentarza, usłyszałem krzyki i jęki, i wtedy lęk ustąpił miejsca zgrozie. Byłem przerażony tym, co zrobiłem. Biłem głową o ziemię, darłem na sobie koszulę z rozpaczy. Jęki i krzyki były coraz silniejsze. Wreszcie ucichły. Poszedłem przez las”.
czytaj więcej

Józef Majewski

Kronika religijna

„Kościół nie omieszkał potępić uchybienia swoich synów i córek, prosząc o przebaczenie za to wszystko, co mogło w jakiś sposób sprzyjać pladze antysemityzmu i antyjudaizmu […]. Oby rany te mogły na zawsze się zagoić!” – powiedział Benedykt XVI podczas wizyty w rzymskiej synagodze (17 stycznia).
czytaj więcej

Paweł Machcewicz, Grzegorz Pac

Muzeum ofiar i bohaterów – rozmowa

Od lat siedemdziesiątych pamięć wojny w Europie i w USA zaczyna być zdominowana przez Holokaust, który stopniowo prowadzi do marginalizacji innych doświadczeń. Myślę, że wiąże się to z pewnymi zmianami w najgłębszych pokładach kultury i świadomości, polegających na tym, że głównym wzorcem odniesienia przestawał być bohater-wojownik, a stawała się nim ofiara.
czytaj więcej

Norbert Reck, Marta Titaniec

Niemiecki problem z winą – rozmowa

Często przywołuję historię Chasji Bialickiej, która opowiada o likwidacji getta w Białymstoku w lutym 1943 r. SS i Werhmacht uczestniczyły w akcji. Tysiące ludzi zostało rozstrzelanych na miejscu, 10 tysięcy zostało wywiezionych do Treblinki. Mój dziadek Wilhelm Reck był wśród żołnierzy Wehrmachtu, którzy przeprowadzili tę akcję.
czytaj więcej

Jacek Borkowicz

Pomieszanie języków

Obowiązkiem historyka jest nie tylko opisać cierpienie ofiar, ale i zrozumieć motywacje morderców. Inaczej jest z mechanizmami procesu pojednania, które powinny być wyrażane w języku normatywnym. Dotyczy to także opisu wydarzeń historycznych. W tym wymiarze zbrodnię – popełnioną czy to w Jedwabnem, czy na Wołyniu – należy bezwzględnie potępić, nie rozmywając jej moralnej ohydy wyciąganiem prawdziwych lub też urojonych win ofiar.
czytaj więcej

W Galerii WIĘZI
Timm Stütz

Patrząc na prace Timma Stütza nietrudno zgadnąć, że jest uczniem legendy światowej fotografii, Henri Cartier-Bressona, uważanego za ojca reportażu. Fotografie Stütza dowodzą, że artysta ten, podobnie jak jego mistrz, potrafi uchwycić unikalny, jedyny moment, w którym fotografowany obiekt odsłania swoją prawdziwą naturę.
czytaj więcej

Jerzy Sosnowski

Eks post
Baśń o Jasiu heroldzie

Dawno, dawno temu, za siedmioma morzami, była sobie kraina, którą rządził zły król. Zły król miał złych dworzan; źli dworzanie mieli złych urzędników. Źli urzędnicy mieli złych pomocników. Zło jednak, im dalej od złego króla, mieszało się coraz wyraźniej z dobrem i na samym końcu tego łańcucha żyli sobie po górach i lasach dobrzy ludzie, którzy na pytanie, kto ich gnębi, mówili krótko: „oni”...
czytaj więcej

 

Copyright (c) Towarzystwo „WIĘŹ”
00-074 Warszawa, ul. Trębacka 3
e:mail: wiez@wiez.pl

Bez Ciebie nie przetrwa WIĘŹ! Jak możesz pomóc?